3 Asırlık Osmanlı Belgesi Isparta’daki 6 Yörük Cemaatinin İzini Ortaya Koydu

Isparta ve çevresindeki Yörük cemaatlerinin tarihine ışık tutan 25 Kasım 1707 tarihli Osmanlı arşiv belgesinde, Karahacılu, Eski Yörük, Cerid, Saçıkara, Tosmurlu ve Çakal cemaatlerinin asıl yurtlarının İçel Sancağı olduğu belirtildi. Ispartalı tarih araştırmacısı Bekir Manav tarafından gündeme getirilen belge, bölgenin iskân tarihi ve Yörük topluluklarının geçmişine ilişkin önemli bilgiler içeriyor. Osmanlı Devleti dönemine ait belgeye göre, Hamid Sancağı'nda yaşanan asayiş sorunları üzerine dönemin kadıları tarafından merkeze başvuruda bulunuldu. Belgede, aralarında Isparta, Eğirdir, Burdur, Keçiborlu ve Ağros'un da bulunduğu kazalarda yaşanan olaylara ilişkin şikayetlere yer verildi. 6 YÖRÜK CEMAATİNİN ADI KAYITLARDA YER ALDI Belgede Karahacılu, Eski Yörük, Cerid, Saçıkara, Tosmurlu ve Çakal isimli 6 Yörük cemaati açıkça zikredildi. Söz konusu toplulukların asıl yurtlarının İçel Sancağı olduğu, belgede geçen “vatan-ı aslileri olan İçil sancağı” ifadesiyle kayda geçirildi. Belgede, bazı Yörük cemaatlerinin çevredeki köylerde yaşayanların yük ve binek hayvanları ile diğer hayvanlarını zor kullanarak aldığı yönündeki şikayetler de aktarıldı. Yaşanan asayiş olaylarının ardından söz konusu cemaatlerin asıl yurtları olarak belirtilen İçel Sancağı'na gönderilerek burada iskân edilmeleri talep edildi. BÖLGENİN İSKÂN TARİHİNE IŞIK TUTUYOR Osmanlı arşiv belgesinde Isparta ve çevresindeki yerleşimlerin yanı sıra Yalvaç, Karaağaç, Hoyran ve Afşar kazalarının isimleri de yer aldı. Belge, dönemin idari yapısı, yerleşim düzeni ve topluluklar arasındaki ilişkiler bakımından tarihî veriler sunuyor. Araştırmacı Bekir Manav, 25 Kasım 1707 tarihli belgenin Isparta ve çevresindeki Yörük cemaatlerinin tarihini anlamak açısından önem taşıdığını belirtti. Osmanlı arşiv kayıtlarının, sözlü tarih anlatılarının yanı sıra geçmişteki nüfus hareketleri ve iskân uygulamalarının incelenmesine de katkı sağladığı değerlendiriliyor. ARŞİV BELGESİ GÜNDEME GETİRİLDİ Bekir Manav tarafından 13 Ekim 2026 tarihinde paylaşılan bilgilerde, belgenin asayiş olaylarıyla ilgili olması nedeniyle tam metninin yayımlanmadığı ifade edildi. Kaynak olarak Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı gösterildi. Belgede yer alan bilgiler, adı geçen Yörük cemaatlerinin 1707 yılı itibarıyla İçel Sancağı ile tarihî bağlarına işaret ederken, söz konusu toplulukların sonraki dönemlerdeki yerleşim ve göç süreçlerinin ayrıca araştırılması gerektiği belirtiliyor.